اعتراضات مردمی بعد از انتخابات ریاست جمهوری ارمنستان

 
 
انتخابات ریاست جمهوری ارمنستان روز ۱۸ فوریه (۳۰ بهمن) برگزار شد و برابر نتایج رسمی سرژ سرکیسیان، رئیس حزب جمهوریخواه ارمنستان و رئیس جمهور کنونی آن کشور، با به دست آوردن ۵۸ در صد آرا برای بار دوّم به ریاست جمهوری کشور برگزیده شد. اکنون دو هفته پس از انتخابات، روسای جمهور بیشتر کشورها، از ایالات متحده گرفته تا اتحادیه اروپا و روسیه و ترکیه و ایران با تبریک گفتن به سرژ سرکیسیان نتایج اعلام شده را به رسمیت شناختهاند. ناظران سازمان امنیت و همکاری اروپا اعلام کردهاند که در روند انتخابات تقلبات جدّی صورت گرفته است، امّا نه در اندازههایی که نتایج را عوض کند. امّا رافی هوانسیان و انبوه مردمی که از او هواداری میکنند با گفتههای ناظران موافق نیستند. فردای انتخابات رافی هوانسیان، نامزد حزب ژارانگوتیون (میراث) که برابر نتایج رسمی ۳۶ در صد آرا را به خود اختصاص داده است اعلام کرد که مردم او را به ریاست جمهوری انتخاب کردهاند و از سرژ سرکیسیان درخواست کرد که قدرت را به او واگذار کند. او به مقر ریاست جمهوری رفت و با سرکیسیان ملاقات کرد، امّا این گفتوگوها طبیعتاً حاصلی نداشت و به قول عنوان یکی از رسانهها در کاخ ریاست جمهوری «به جای قدرت به او چای دادند». بعد رشتهای از اجتماعات مردمی در ایروان و مناطق دیگر کشور شروع شد. احزاب اصلی کشور که در انتخابات نامزدی معرفی نکرده بودند و گفته میشود در غیاب آنها هوانسیان توانسته بود آرایی به مراتب بیش از آن چه پیشبینی میشد به دست بیاورد، همه اعلام کردند که انتخابات سالم برگزار نشده است و اعتراض رافی هوانسیان به حق است. امّا حمایت آن ها با امّا و اگرهایی همراه بود. لئون تر پطروسیان اعلام کرد که اعتراضات جاری هدف و برنامه ندارند. گاگیک زاروکیان، رهبر حزب ارمنستان مرفه و شریک ائتلاف حکومتی با سرژ سرکیسیان هشدار داد که نیروهای انتظامی با تظاهرکنندگان برخورد خشونتآمیز نکنند. آرمن روستامیان، رئیس فراکسیون پارلمانی داشناکسوتیون، در گردهمایی هواداران هوانسیان شرکت و سخنرانی کرد، امّا او نیز اعلام کرد که حزبش همیشه در کنار مردم ایستاده است و از حمایت آشکار از شخص هوانسیان خودداری کرد. در ضمن در روزهای آتی به شدّت به دنبال راهحلهای قانونی از طریق پارلمان گشت. پیشنهاداتی برای مشارکت حزب میراث در حکومت شده است، امّا رافی هوانسیان همچنان در پی به دست آوردن حقی است که میگوید پایمال شده است. او به هواداران خود میگوید که اگر دولت به خواست به حق آنها تن ندهد این جنبش ممکن است هفتهها و ماهها طول بکشد. امّا سخنگوی حزب حاکم با این موضوع موافق نیست و هشدار داده است که رافی هوانسیان نتایج انتخابات را به رسمیت بشناسد و چنان که در کشورهای پیشرفته رسم است به رقیبش تبریک بگوید. رافی هوانسیان متولد آمریکا و فرزند ریچارد هوانسیان از نویسندگان و محققان دانشگاهی ارمنی-آمریکایی است. او در زمان لئون ترپطروسیان مدّتی سمت وزارت امور خارجه ارمنستان را به عهده داشته است.
رافی هوانسیان با همان تناقضی روبهروست که معمولاً در اعتراضات نامزدهای مغلوب بعد از انتخابات ریاست جمهوری پیش میآید. آنها معمولاً بین روندهای قانونی و نوعی نافرمانی مدنی سرگردان میمانند. اجتماعات هواداران هوانسیان معمولاً با مجوز شهرداریها انجام شده است، امّا مسلماً این مجوزها تا بینهایت ادامه نخواهد داشت. در آن صورت او در برابر این دوراهی میایستد که یا آشکارا از قانون تخطی کند یا اعلام کند که نتایج انتخابات را به رسمیت نمیشناسد امّا از ادامه اعتراضات خودداری میکند.
این نخستین بار نیست که نتایج انتخابات ریاست جمهوری ارمنستان به اعتراضات گسترده خیابانی و تنش سیاسی منجر شده است. چهار سال پیش هواداران تر پطروسیان بودند که از خیابانها به خانه نمیرفتند و معتقد بودند که سرژ سرکیسیان با تقلب سر کار آمده است. آن اعتراضات به کشته شدن هشت نفر از تظاهرکنندگان در روز ۱ مارس ۲۰۰۸ انجامید. پیشتر نیز کاندیداهای دیگر، هواداران وازگن مانوکیان در انتخابات سال ۱۹۹۶ و استپان دمیرجیان در انتخابات ۲۰۰۴ به اعتراضات خیابانی پرداختند و حقوق نامزد خود را که به زعمشان با تقلب مخدوش شده بود طلب کردند.
 
 
 
دوهفته نامه "هویس" شماره 142
۱۹ اسفند 1391
 
 

    Tags: , , ,

    پاسخ دهید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *